در حال حاضر 20 مگا پروژه اول صنعت نفت و گاز جهان در کشورهای حاشیه خلیج فارس اجرایی میشود که عراقی با 5 پروژه در جایگاه نخست و بعد از آن عربستان با 5 پروژه(هزینه سرمایه گذاری کمتر)، امارات با 5 طرح، ایران با 3 طرح و عمان و قطر یک طرح در رتبههای بعدی قرار دارند.
به گزارش تاسیسات نیوز، در گزارش حاضر پروژههای بالادستی مهم منطقه خاورمیانه و به ویژه خلیج فارس معرفی شده است. باتوجه به اهمیت بالای این منطقه نفتخیز در تولید نفت، گاز و ذخایر هیدروکربوری توسعه یافته و توسعه نیافته، ابر پروژههای متعددی که هرکدام نقش مهمی در تامین انرژی جهان دارند، از سوی شرکتهای بزرگ بالادستی شامل شرکتهای نفت ملی و شرکتهای نفت بینالمللی تعریف شده است.
نگاهی به ساختار پروژهها و شرکتهای مختلف درگیر در اجرای آنها به خوبی نشاندهنده نبود شرکتهای توانمند بالادستی و حتی پیمانکاری منطقهای در پروژههای پر سود موجود و سودآوری گسترده شرکتهای غربی و شرقی در این پروژههاست، چراکه کشورهای ثروتمند این منطقه هنوز نتوانستهاند وابستگی زیاد خود را به شرکتهای غیر بومی کاهش دهند.
البته این مسئه به دلیل شرایط خاص کشور ایران، لااقل در بخش اجرای پروژهها کمتر به چشم میخورد. نکته جالب دیگر، حضور گسترده و روزافزون پیمانکاران کردهای نظیر سامسونگ، صنایع سنگین هیوندایی، مهندسی و ساخت هیوندایی، مهندسی و ساخت ال.جی و .. در پروژههای منطقه خاورمیانه است که به جهت قیمتهای پایینتر شرایط رقابت را برای شرکتهای غربی سخت کرده و نشاندهنده برنامهریزی هوشمندانه کرهایها در رود به این بازار پر سود است.
به نقل از پانا ، به هر حال معرفی پروژههای بالادستی مهم منطقه که به جهت تنوع و حجم بالای کار، خود به تعداد زیادی از پروژههای کوچکتر خرد میشوند، چه از نظر شناخت فرصتهای کاری برای شرکتهای پیمانکاری و چه از نظر شناخت رقبای موجود در منطقه مفید خواهد بود. در ادامه مختصری در خصوص 20 پروژه مهم بالادستی منطقه به ترتیب اولویت ارائه میشود.
1- پروژه توسعه میدان قرنه غربی عراق (54.5 میلیارد دلار)
پروژه فاز اول توسعه میدان قرنه غربی با 9 میلیارد بشکه ذخایر نفت در عراق، بزرگترین پروژه بالادستی در منطقه خاورمیانه در سالهای گذشته بوده است. قرارداد فاز اول این پروژه به ارزش 50 میلیارد دلار در نوامبر 2009 و در اولین دور مناقصات بلوکهای نفت و گاز عراق به طور مشترک به ابر شرکتهای اکسون مبیل و شل واگذار شد.
برآوردها نشان میدهد 25 میلیارد دلار هزینه توسعه و 25 میلیارد دلار هرینه بهرهبرداری از این میدان خواهد شد. با اجرای این پروژه، تولید میدان قرنه غربی از 270 هزار بشکه ظرف مدت 7 سال به 2 میلیون و 250 هزار بشکه افزایش خواهد یافت. کنسرسیوم دو شرکت به ازای هر بشکه نفت تولیدی، 1.90 دلار دریافت خواهند کرد.
در دسامبر 2009 میلادی، قرارداد فاز دوم توسعه میدان قرنه غربی نیز به شرکتهای لوک اویل روسیه و استات اویل نروژ برای توسعه 12.88 میلیارد بشکه نفت واگذار شد و با واگذاری سهام 18.75 درصدی شرکت نروژی به شرکت لوک اویل در سال 2012، شرکت روسی با سهم 75 درصدی همراه با 25 درصد سهم دولت عراق، به تنهایی توسعه این میدان را بر عهده گرفت. افزایش 120 هزار بشکهای تولید نفت تا سال 2012 و افزایش 1.8 میلیون بشکهای تا سال 2021 با صرف 4.5 میلیارد دلار سرمایهگذاری هدف این پروژه است و به ازای هر بشکه تولید نفت 1.5 دلار پاداش لوک اویل خواهد بود.
2- طرح توسعه میدان گازی پارس جنوبی (38 میلیارد دلار)
این پروژه بالا دستی فراساحلی، بزرگترین پروژه توسعهای صنعت نفت و گاز کشور است و این میدان گازی فراساحلی مشترک با قطر، با 450 تریلیون فوت مکعب ذخایر گازی در بخش ایرانی و 1800 تریلیون فوت مکعب گاز و 50 میلیارد بشکه کاندنسیت، بزرگترین میدان گازی جهان است.
تاکنون 10 فاز توسعه یافته و باقی فازها در حال اجرا است که حجم سرمایهگذاری در فازهای باقیمانده این میدان حدود 38 میلیارد دلار در طول برنامه پنجم توسعه در کشور ایران تخمین زده شده است. اگر حجم کل سرمایهگذاری این میدان را حدود 60 میلیارد دلار در نظر بگیریم بزرگترین پروژه بالادستی خاورمیانه خواهد بود و پیشبینی میشود توسعه کامل آن، سالانه 110 میلیارد دلار نصیب کشور کند.
3- پروژه توسعه میدان مجنون در عراق (20 میلیارد دلار)
قرارداد توسعه این میدان با 25 میلیارد بشکه ذخایر نفت در سال 2010 با کنسرسیوم شرکتهای شل و پتروناس انجام شد. برنامه این کنسرسیوم، افزایش تولید از میدان مجنون از 45 هزار بشکه در روز تا روزانه 1.8 میلیون بشکه نفت با سرمایهگذاری بیش از 20 میلیارد دلار است. دولت عراق ادعا دارد ذخایر این میدان بیش از 38 میلیارد بشکه نفت است. شرکت هالیبرتون آمریکا و یک شرکت ترکیه ای هم به عنوان پیمانکاران فرعی در این طرح حضور دارند.
4- پروژه توسعه میدان زبیر عراق (18 میلیارد دلار)
توسعه این میدان با 4 میلیارد بشکه ذخایر نفت در سال 2009 به کنسرسیومی به رهبری انی ایتالیا متشکل از شرکتهای اکسیدنتال پترولیوم و KOGAS کره به صورت قرارداد سرویس 20 ساله واگذار شد.
سرمایهگذاری لازم در این میدان 18 میلیارد دلار خواهد بود و از محل افزایش تولید، به ازای هر بشکه نفت 2 دلار دریافت خواهند کرد. تولید میدان زبیر در سال 2009 حدود 195 هزار بشکه در روز بوده که در اکتبر 2012 به 270 هزار بشکه رسیده و برنامهریزی شده تا سال 2017 به روزانه 1.2 میلیون بشکه برسد.
5- پروژه میدانهای گازی جنوب عراق (17.2 میلیارد دلار)
توسعه میدانهای گازی جنوب عراق در اسل 2011 به ارزش 17.2 میلیارد دلار به شرکتهای شل و میتسوبیشی واگذار شد. این پروژهها با هدف جلوگیری از هرز روی و سوزاندن گاز های همراه و تولید گاز از میدانهای جنوب بهمنظور تامین گاز نیروگاههای جدید این کشور و صادرات ال.ان.جی برنامهریزی و اجرا و بهنام شرکت گاز بصره شناخته میشود. شرکت انگلیسی شل و میتسوبیشی ژاپن سهام داران اصلی این طرح گازی عراق هستند.
6- پروژه توسعه میدان upper zakum (15 میلیارد دلار)
پروژه توسعه میدان زقوم علیا با هدف افزایش تولید نفت تا 750 هزار بشکه در روز اجرایی شده که به منظور اجرای آن چهار جزیره مصنوعی به عنوان جایگزین سکوهای تولیدی فراساحل ساخته میشود.
7- پروژه توسعه میدان رمیله عراق (15 میلیارد دلار)
میدان نفتی رمیله بزرگترین میدان نفتی عراق با 17.8 میلیارد بشکه ذخایر نفت است که توسعه آن در نوامبر 2009 به کنسرسیومی متشکل از بی.پی و سی.ان.پی.سی واگذار شد، 25 درصد سهام آن نیز مربوط به سازمان دولتی بازاریابی نفت عراق است. شرکتهای توسعه دهنده خارجی به ازای تولید هر بشکه 2 دلار دریافت خواهند کرد. اجرای این پروژه بهمنظور افزایش تولید نفت میدان رمیله از 960 هزار بشکه به 4 میلیون بشکه ظرف 5 سال است.
8- پروژه توسعه گاز عمان (15 میلیارد دلار)
شرکت بی.پی در سال 2007 قرارداد مشارکت در تولید ارزیابی بلوک 61 در مرکز عمان شامل چهار مخزن گازی با ذخایر بین 20 تا 30 تریلیون فوت مکعب گاز طبیعی را امضا کرد. شرکت برتیش پترولیوم امتیاز توسعه این بلوک های گازی را بر عهده گرفته است.
9- پروژه توسعه میدان گازی شاه در ابوظبی (11.3 میلیارد دلار)
شرکت ابوظبی با شرکت نفت اکسیدنتال در سال 2011 برای توسعه میدان گازی شاه در ابوظبی به ارزش 11.3 میلیارد دلار توافق کردند. شرکت هایی از هند، اسپانیا، سامسونگ کره جنوبی و سایپم ایتالیا در این پروژه مشارکت دارند.
10- پروژه توسعه میدان گاز فراساحلی کران عربستان (10 میلیارد دلار)
پروژه میدان فراساحلی کران با ظرفیت تولید 1.8 میلیارد فوت مکعب گاز در روز باید در سال 2013 به بهرهبرداری برسد.
11- پروژه توسعه گاز IGD ابوظبی (10 میلیارد دلار)
پروژه توسعه گاز شرکت صنایع گاز ابوظبی با هدف اضافه کردن تاسیسات جدید فرآوری دریایی و خشکی در حبشان و رویس جهت فرآوری گاز میدان امشیف با هزینه 10 میلیارد دلار تا پایان سال 2013 در برنامه دارد. شرکتهای JCG ژاپن و یک شرکت ایتالیائی پیمانکاران اصلی این پروژه هستند.
12- پروژه MANIFA (10 میلیارد دلار)
پروژه توسعه میدان منیفا با هدف تولید روزانه 900 هزار بشکه نفت سنگین و ترش، با سرمایهگذاری 10 میلیارد دلاری در سال 2014 به بهرهبرداری خواهد رسید. فاز اول توسعه این میدان در آبهای کم عمق جنوب خلیج فارس، با تولید 500 هزار بشکهای در سال 2013 به بهرهبرداری میرسد. در این پروژه شرکت های JCG ژاپن، مکدر موت آمریکا، فاستلر ویلر، سایپم ایتالیا و تی.آر اسپانیا مشارکت دارند.
13- پروژه توسعه میدان گازی کیش (10 میلیارد دلار)
پروژه توسعه میدان گازی کیش به ارزش 10 میلیارد دلار با 60 تریلیون فوت مکعب حجم گاز درجا و ضریب بازیافت 75 درصد و حدود 514 میلیون بشکه حجم میعانات گازی درجا با هدف تولید روزانه 3 میلیارد فوت مکعب گاز برنامهریزی شده است.
14- پروژه بارزان قطر
این پروژه به طور مشترک از سوی شرکت قطرپترولیوم و اکسون موبیل با سرمایهگذاری 9 میلیارد دلاری با هدف تولید و فرآوری روزانه 1.4 میلیارد فوت مکعب گاز میدان شمالی قطر (میدان مشترک پارس جنوبی) جهت استفاده نیروگاههای برق و صنایع (شامل تولید اتان مورد نیا زبرای صنایع پتروشیمی) قطر در سال 2014 به بهرهبرداری خواهد رسید. شرکت های JCG ژاپن، هیوندائی کره جنوبی در این پروژه مشارکت دارند.
15- پروژه گازی واسیط عربستان (6 میلیارد دلار)
این پروژه بهمنظور ساخت یک مجتمع خشکی فرآوری مرکزی به ظرفیت 2.5 میلیارد فوت مکعب گاز، با ارزش بین 6 تا 8 میلیارد دلار تخمین زده شده است.با تکمیل برنامه گازی واسیط همراه با تاسیسات گاز کران و خورسانیه، تولید گاز خام عربستان از 10.2 میلیارد تا 15.5 میلیارد فوت مکعب در روز تا سال 2015 افزایش خواهد یافت. در این طرح شرکتهای SK، سامسونگ کره جنوبیع سایپم ایتالیا و شرکت کانادائی اس.ان.سی مشارکت دارند.
16- پروژه توسعه میدان دریایی فروز B (3.8 میلیارد دلار)
این میدان با ذخایر گازی 29 تریلیون فوت مکعب گاز در جا و 18 تریلیون فوت مکعب گاز قابل برداشت با هدف تبدیل گاز این میدان به برق به ارزش 3.8 میلیارد دلاربرای توسعه به شرکت مپنا سپرده شده است. براساس برنامهریزی پس از اجرای فاز اول،فاز دوم این پروژه با اعتبار 6 میلیارد یورو برای تولید روزانه 6 هزار مگاوات برق توسعه خواهد یافت.
17- پروژه خط لوله حبشان – فجیره ( 3.29 میلیارد دلار)
پروژه خط لوله نفت ابوظبی که به خط لوله حبشان – فجیره مشهور است با 48 اینچ و به طول 400 کیلومتر ظرفیت انتقال 1.5 میلیون بشکه نفت در روز را دارد. ساخت این خط از مارس 2008 آغاز شده و در سال 2012 میلادی به بهرهبرداری رسیده است. در این پروژه مجموعه ای از شرکت های خارجی همچون وورلی پارسون استرالیا، سومیتومو ژاپپن، جیندال گروپ و چندین شرکت آسیایی و اروپایی مشارکت دارند.
18- برنامه ان.جی.ال شیبه عربستان (2.73 میلیارد دلار)
برنامه ان.جی.ال شیبه (Shaybah) برای ساخت و بازیافت مایعات گاز طبیعی از کارخانجات مختلف جداسازی نفت از گاز با بودجه 2.73 میلیارد دلار تعریف شده است. شرکت سامسونگ کره جنوبی به عنوان پیمانکار اصلی و شرکت های پتروناس مالزی و سی.اف.ای مکزیک به عنوان پیمانکاران فرعی در این طرح مشارکت می کنند.
19- پروژه توسعه میدان خشکی ASAB ابوظبی (2.3 میلیارد دلار)
پروژه 34 ماهه توسعه کامل این میدان خشکی به ارزش 2.3 میلیارد دلار در سال 2009 به شرکت پتروفک واگذار شده است. این پروژه بخشی از برنامه توسعه ظرفیت تولید نفت شرکت ADCO تا سقف 1.8 میلیون بشکه در روز است.
20- پروژه SRAK عربستان (2.2 میلیارد دلار)
اجرای این پروژه مشارکتی بین شرکت آرامکو و شل است. این پروژه اکتشافی شامل حفاری سه حلقه چاه اکتشافی و لرزه نگاری دوبعدی به وسعت 3 هزار و 600 کیلومتر مربع است. این طرح اکتشافی به ارزش 2.2 میلیارد دلار به مجموعه ای از شرکت های سایپم، انی ایتالیا و رپسول اسپانیا واگذار شده است.
پایان پیام/.